Czy mogę zniszczyć niesprzedaną zapasową partię aluminium?

Co konkretnie musisz zrobić

Co się od ciebie oczekuje

ESPR zawiera odrębną sekcję dotyczącą niszczenia niesprzedanych towarów konsumpcyjnych: artykuły 23 do 26 rozporządzenia (UE) 2024/1781. Ta sekcja nie jest napisana przede wszystkim dla półfabrykatów aluminiowych, ale dla towarów konsumpcyjnych w szerszym znaczeniu. Dla przedsiębiorstw pracujących z aluminium jest to jednak istotne do poznania, ponieważ systematyka — raportowanie i w określonych przypadkach zakaz — jest wypełniana poprzez akty delegowane grupę produktów za grupą produktów. To, co dokładnie będzie obejmować aluminium, nie jest jeszcze ustalone.

Obowiązek raportowania niszczonych niesprzedanych produktów

Artykuł 24 ESPR przewiduje obowiązek dla określonych uczestników rynku raportowania ilości niesprzedanych towarów konsumpcyjnych, które niszczą, oraz powodów tego. Dla przedsiębiorstwa liczącego od 10 do 100 pracowników oznacza to praktycznie, że zniszczenie zapasów nie może już być wewnętrzną, niedokumentowaną decyzją, gdy ten obowiązek stosuje się do grupy produktów: należy wówczas prowadzić liczbowy przegląd, rozbity według przyczyny (nadprodukcja, zwroty, odchylenie jakości, koniec cyklu życia i podobnie).

Możliwy zakaz niszczenia dla określonych grup produktów

Artykuł 24 otwiera również drogę do zakazu niszczenia niesprzedanych towarów konsumpcyjnych, który ma być opracowany dla każdej grupy produktów poprzez akt delegowany. Taki zakaz nie obowiązuje automatycznie dla wszystkich produktów objętych ESPR — musi być ustanowiony oddzielnie. Dla półfabrykatów aluminiowych nie został opublikowany żaden akt delegowany regulujący tę kwestię. To, co taki zakaz konkretnie oznaczałby dla tego sektora i czy do niego dojdzie, nie można teraz powiedzieć.

Wyjątki i rola mniejszych przedsiębiorstw

Artykuły 23 i 25 pozostawiają miejsce na wyjątki, między innymi w związku z wielkością przedsiębiorstwa i sytuacjami, w których zniszczenie jest rozsądnie jedyną opcją (na przykład w przypadku zagrożeń bezpieczeństwa). Sposób, w jaki te wyjątki zostaną dokładnie wypełnione — jaka wielkość przedsiębiorstwa, które przypadki — jest jeszcze dalej określany na poziomie UE. Dla średniego przedsiębiorstwa ważne jest teraz przede wszystkim wiedzieć, że istnieje różnica między ogólnym obowiązkiem raportowania a ewentualnym zakazem, i że oba są ustanawiane oddzielnie dla każdej grupy produktów.

Relacja z cyfrowym paszportem produktu

Istnieje pośrednia spójność między tą częścią ESPR a paszportem produktu. Paszport rejestruje dane o produkcie od momentu wprowadzenia go na rynek; jeśli produkt nigdy nie zostanie sprzedany i mimo to zostanie zniszczony, pozostaje pytanie, co stanie się z odpowiadającymi mu danymi paszportu. To nie zostało jeszcze opracowane. Kto zastanawia się czym dokładnie jest cyfrowy paszport produktu dla aluminium, znajdzie tam podstawę; przepisy dotyczące niszczenia to dodatkowy, oddzielny fragment regulacji w ramach tego samego rozporządzenia.

Gdzie w praktyce się nie udaje

Kilka sytuacji, w których przedsiębiorstwa mogą nieumyślnie naruszać te przepisy lub wyciągać zbyt wcześnie wnioski:

• Zapasy są niszczone bez rejestracji przyczyny. Gdy obowiązek raportowania dla grupy produktów wejdzie w życie, rekonstrukcja retrospektywna, dlaczego i ile niszczono, jest trudniejsza niż prowadzenie ewidencji w momencie samym.
• Założenie, że zakaz już obowiązuje, gdy nie ma aktu delegowanego. Niektóre przedsiębiorstwa przewidują komunikaty z innych sektorów (takich jak tekstylia, gdzie ten temat ma już dłuższą historię) i błędnie zakładają, że to samo już dotyczy aluminium.
• Pomieszanie "niesprzedanego" z "odrzuconym ze względów jakościowych". Materiał odrzucony ze względu na wady techniczne należy do innej kategorii niż nadmiarowe, sprzedawane zapasy — rozróżnienie jest istotne dla tego, jak ewentualny przyszły obowiązek mógłby się zastosować.
• Brak rozróżnienia między własnymi zapasami a zapasami klienta. W relacjach z dostawcami nie zawsze jest jasne, kto zgodnie z przyszłym rozporządzeniem byłby odpowiedzialny za raportowanie: producent, importer czy strona, która ostatecznie niszczy zapasy.
• Decyzje o niszczeniu są podejmowane zdecentralizowanie (na hali produkcyjnej lub w magazynie) bez centralnego przeglądu. To utrudnia szybkie przygotowanie raportu, jeśli o niego poprosi.

Co można dokumentować

Bez konkretnego obowiązku dla aluminium, możliwe jest już teraz położenie fundamentu, który może być wykorzystany później:

• Wewnętrzny przegląd nieznanego sprzedanego zapasu, z datą, ilością i powodem — nawet jeśli nie jest to jeszcze obowiązkowe.
• Ustalona procedura rozróżniania między niszczeniem spowodowanym nadprodukcją, zwrotami i odchyleniami od jakości.
• Porozumienia z dostawcami i odbiorcami dotyczące tego, kto prowadzi ewidencję danych dotyczących zapasów, zwłaszcza w przypadku aluminium przechodzącego przez wiele ogniw łańcucha.
• Notatka na temat grup produktów (profile, odlewy, aluminium opakowaniowe), do których przyszłe rozporządzenie delegowane wydaje się najbardziej uzasadnione, aby śledzenie nowych przepisów mogło być bardziej ukierunkowane.

To nawiązuje do szerszego pytania co można już robić, gdy zasady nie są jeszcze ostateczne: nie czekać, aż obowiązek stanie się oficjalny, ale wcześniej uporządkować podstawę administracyjną. Dla firm, które konkretnie zastanawiają się, jak ma to zastosowanie do materiału już leżącego w magazynie w momencie wejścia w życie nowych przepisów, dostępny jest osobny przegląd dotyczący co zrobić z zapasami aluminium już istniejącymi, gdy wejdą w życie nowe przepisy. A ponieważ ta część ESPR staje się konkretna tylko poprzez dodatkowe przepisy dla poszczególnych grup produktów, warto wiedzieć czym dokładnie jest rozporządzenie delegowane i dlaczego określa ono, czego oczekuje się od przedsiębiorstwa — dopiero po jego publikacji będzie jasne, czy i w jaki sposób aluminium podlega zakazowi niszczenia lub obowiązkowi raportowania.