Czy ma znaczenie, czy moje aluminium pochodzi z produkcji pierwotnej czy wtórnej?

Czy pierwotny czy wtórny aluminium ma znaczenie, nie zostało jeszcze ustalone

W chwili obecnej nie istnieje opublikowana reguła, która w szczególności dla aluminium określałaby, czy pochodzenie — wydobyte pierwotnie czy poddane recyklingowi — ma wpływ na wymogi dotyczące cyfrowego paszportu produktu. To, co jest ustalone, to fakt, że ESPR jako rozporządzenie ramowe wyraźnie pozostawia otwartą taką możliwość rozróżniania: artykuły 5–7 Rozporządzenia (UE) 2024/1781 określają, że wymogi dotyczące produktów ustala się dla każdej grupy produktów, a wymogi te mogą dotyczyć zarówno wydajności (takie jak trwałość, możliwość ponownego użycia i zawartość materiału pochodzącego z recyklingu) jak i informacji (co musi znaleźć się w paszporcie). Pochodzenie materiału — a zatem rozróżnienie pierwotny/wtórny — pod względem merytorycznym wpisuje się w tę kategorię, ale to, czy i jak zostanie to konkretnie wdrożone dla aluminium, zależy od aktu delegowanego, który dla tej grupy produktów musi jeszcze się pojawić.

Dla kogo jest to istotne i co ma znaczenie

To pytanie dotyczy wszystkich, którzy produkują lub importują półfabrykaty aluminiowe — profile, odlewy, aluminium opakowaniowe — i którzy będą musieli wkrótce opracować paszport produktu. Chodzi tu wyłącznie o pytanie, czy pochodzenie materiału (ruda versus złom) staje się odrębnym danymi w ramach tego paszportu, z potencjalnie oddzielnymi wymogami lub progami wartości. Nie chodzi o pytanie, czy aluminium w ogóle podlega ESPR — ten proces już trwa zgodnie z planem działań ESPR — ani o wymogi, które obowiązują już teraz dla innych grup produktów, dla których opublikowano już akt delegowany. Dla tych grup odpowiedź na to pytanie może być już ustalone; dla aluminium jeszcze nie. Jeśli ktoś zatem gdziekolwiek spotka konkretny procent zawartości materiału pochodzącego z recyklingu lub obowiązkowe pole danych «pierwotny/wtórny» przypisane aluminium, patrzy na źródło, które nie jest specjalistyczną dla aluminium ustawą, ponieważ ta jeszcze nie istnieje.

Kiedy będzie tu jasność

Data nie jest podana tutaj. Zgodnie z planem działań ESPR 2025–2030 akt delegowany dla tej grupy produktów jest oczekiwany w 2027 roku; dopiero wtedy będzie wiadomo, czy i jak rozróżnienie pierwotny/wtórny powróci w wymogach i w paszporcie. Do czasu opublikowania tego aktu nie ma żadnego obowiązku prawnego do rejestrowania lub wyświetlania tego danego w z góry określony sposób. Natychmiast po opublikowaniu aktu ta strona zostanie zaktualizowana rzeczywistą zawartością.

Co to oznacza w praktyce, krok po kroku

Po pierwsze: w tej chwili nie trzeba nic dostosowywać we własnej administracji na podstawie obowiązku, który jeszcze nie istnieje. Jednak biorąc pod uwagę kierunek ESPR — która w artykułach 5–7 zawartość materiału pochodzącego z recyklingu i pochodzenie materiału wyraźnie wymieniają jako przedmiot, do którego mogą być formułowane wymogi — sensowne jest już teraz wiedzieć, skąd pochodzi własne aluminium: jaka część jest pierwotna, jaka część pochodzi ze złomu i od którego dostawcy lub huty pochodzi ten złom. Takie dane są często już dostępne podczas zakupów lub w hucie/hucie, ale nie zawsze są rejestrowane w sposób ustrukturyzowany. Następnie praktyczne jest zachowanie oświadczeń dostawców na temat pochodzenia i składu, nawet jeśli w tej chwili nie ma jeszcze przepisanej prawnie formy — zaoszczędzi to pracy badawczej, gdy akt delegowany już będzie. Potem: śledzić opublikowanie tego aktu, ponieważ to określi dopiero, czy pierwotny/wtórny stanie się odrębnym, obowiązkowym danym w paszporcie, i jeśli tak, to według jakiej metody obliczeniowej to będzie ustalane. Artykuł 39 ESPR bowiem dotyczy metod badania, pomiaru i obliczania, które są przepisane dla takich danych — zatem nawet ewentualny procent recyklingu musiałby być obliczany zgodnie z jeszcze mającą być ustaloną metodą, a nie swobodnie według własnego uznania. Wreszcie: gdy tylko będą znane wymogi specyficzne dla aluminium, wcześniej już zebrane informacje o pochodzeniu będą mogły być natychmiast wykorzystane do opracowania paszportu, zamiast że trzeba będzie te informacje wtedy dopiero wyszukiwać.

Źródło tego warunku: artykuły 5 do 7 i artykuł 39 ESPR

Podstawą jest Rozporządzenie (UE) 2024/1781. Artykuły 5 do 7 określają, że wymogi dotyczące produktów — w tym wymogi dotyczące składu materiałowego i zawartości materiału pochodzącego z recyklingu — są opracowywane dla każdej grupy produktów w postaci wymogów dotyczących wydajności i informacji, a ich opracowanie następuje za pośrednictwem aktu delegowanego dla danej grupy produktów. Artykuł 39 stanowi, że tam, gdzie takie wymogi są ustalane, określone jest również, jak są testowane, mierzone lub obliczane, tak aby dana taka jak zawartość materiału pochodzącego z recyklingu nie była fakultatywna, ale powstaje zgodnie z określoną metodą. W przypadku aluminium to opracowanie jeszcze nie istnieje; zasady ramowe pokazują jednak, że rozróżnienie między pierwotnym/wtórnym może być logicznym elementem przyszłego rozporządzenia.

Ktoś, kto chce się na to teraz przygotować, powinien zacząć od uporządkowania własnych danych pochodzenia dla każdej partii aluminium i śledzić publikację aktu delegowanego specyficznego dla aluminium; alupas.eu aktualizuje tę stronę, gdy akt ten będzie dostępny.

Na czym to jest oparte

Samo rozporządzenie znajduje się na EUR-Lex. Powołujemy się na każde stwierdzenie; nie musisz nam ufać.

Co konkretnie musisz zrobić

Co się od ciebie oczekuje

ESPR nie robi z natury żadnego rozróżnienia między aluminium pierwotnym i wtórnym: rozporządzenie opisuje w artykułach 5 do 7, że pojawią się wymagania ekologiczne projektowe i wymagania dotyczące informacji, a te mogą dotyczyć takich kwestii jak zawartość materiału pochodzącego z recyklingu, możliwość odzysku i wpływ na środowisko. To, czy i w jaki sposób pochodzenie aluminium — pierwotne z rudy lub wtórne z recyklingu — będzie dokładnie brane pod uwagę, zależy od aktu delegowanego, który zostanie opracowany dla aluminium. Dopóki go nie ma, nie ma ustalonej metodyki obliczeniowej ani wartości progowej, na którą można się opierać. Szczegółową zawartość przeczytacie, gdy to będzie wiadomo, na stronie dotyczącej czym jest akt delegowany i dlaczego on określa to, co muszę zrobić.

Rejestracja pochodzenia materiału

Dla przedsiębiorstwa zatrudniającego od 10 do 100 pracowników oznacza to praktycznie, że warto już teraz wiedzieć, jaka część przychodzącego strumienia aluminium jest pierwotna, a jaka wtórna, dla każdej partii lub każdego dostawcy. Nie dlatego, że procent jest już obowiązkowy, ale ponieważ ta informacja prawdopodobnie będzie jednym z danych, które trafią do paszportu. Kto już to teraz śledzi, nie będzie musiał później odtwarzać dokumentacji wstecz. Które dokładnie dane to będą, opisano na stronie dotyczącej które dane znajdują się w paszporcie produktu aluminium.

Uzasadnienie uznawana metodą

Artykuł 39 ESPR dotyczy metod badania, pomiaru i obliczania stosowanych w celu weryfikacji spełnienia wymagań. Ten artykuł wyjaśnia, że nie można po prostu stosować własnego sposobu obliczania, gdy akt delegowany wejdzie w życie: pojawi się metoda nakazana, a ta będzie obowiązywać dla wszystkich w sektorze. W praktyce oznacza to, że własna ocena udziału aluminium wtórnego — niezależnie od tego, jak sumiennie przeprowadzona — musi zostać w pewnym momencie zastąpiona metodą, która jest zgodna z tym, co zostanie ustalone w akcie. Przedsiębiorstwa, które już teraz stosują metodę obliczeniową na przykład do raportów zrównoważonego rozwoju, powinny udokumentować ją osobno, aby później było jasne, jaka była podstawa.

Pochodzenie jako część większej całości

Pierwotny versus wtórny to jedna cecha w ramach paszportu, który prawdopodobnie będzie szerszy, zawierający dane o składzie, pochodzeniu i przetwarzaniu. Dla producentów profili i ekstruderów pracujących z zmieniającymi się stopami i pochodzeniami jest to nieco inaczej niż dla odlewni, które często pracują ze złomem i materiałem wtórnym. Co to konkretnie oznacza dla sektora profili, znajduje się na stronie dotyczącej cyfrowego paszportu produktu dla profili aluminium, a ogólnie rzecz biorąc, jakie produkty w sektorze podlegają ESPR, na stronie dotyczącej które produkty sektora aluminium podlegają ESPR.

Gdzie w praktyce się nie udaje

Kilka sytuacji pojawia się nieustannie u przedsiębiorstw, które się na to przygotowują.

Mieszanie bez rejestracji. Przedsiębiorstwa, które mieszają pierwotne i wtórne aluminium w topieniu lub podczas przetwarzania, często nie śledzą, w jakiej proporcji to się dzieje. Gdy tylko pochodzenie stanie się obowiązkiem raportowania, ta proporcja nie będzie już możliwa do odtworzenia wstecz.

Założenie, że "pochodzące z recyklingu" to to samo co "wtórne". W praktyce te terminy są używane zamiennie, ale niekoniecznie to sama definicja, która będzie w przyszłej regulacji. Na razie własna definicja nie stanowi problemu, ale warto to mieć na uwadze, gdy pojawi się akt delegowany.

Dostawcy, którzy nie podają informacji o pochodzeniu. Kto kupuje aluminium jako surowiec lub półfabrykat, jest zależny od dostawcy lub importera jeśli chodzi o te dane. Jeśli ta strona nie ustala, czy chodzi o materiał pierwotny czy wtórny, nie ma nic do zgłoszenia we własnym przedsiębiorstwie. Dotyczy to szczególnie importu spoza UE.

Niejasność dotycząca tego, kto dostarcza dane dla półfabrykatów. Przedsiębiorstwo, które kupuje aluminium, dalej je przetwarza i odsprzedaje, nie zawsze wie, czy dane o pochodzeniu od pierwotnego producenta są przekazywane dalej, czy też muszą być uzupełnione samodzielnie. Więcej na ten temat znajduje się na stronie dotyczącej tego, czy karta produktu musi już istnieć, gdy aluminium jest jeszcze półfabrykatem.

Aluminium opakowaniowe traktowane oddzielnie od reszty asortymentu. Przedsiębiorstwa, które oprócz profili produkują również aluminium opakowaniowe, czasami zakładają, że przepisy dla obu będą takie same. To nie jest jeszcze ustalone; to, co jest konkretnie istotne dla aluminium opakowaniowego, znajduje się na odpowiedniej stronie: czy produktowy paszport cyfrowy ma zastosowanie również do aluminium opakowaniowego.

Co można dokumentować

Na partię zakupu: czy aluminium jest pierwotne, wtórne czy formą mieszaną, wraz ze wskazaniem źródła dostawcy.
Proporcja pierwotnego/wtórnego przy mieszaniu materiału we własnych procesach produkcyjnych, łącznie z datą i numerem partii.
Korespondencja z dostawcami i importerami dotycząca pochodzenia dostarczonego materiału — szczególnie w przypadku importu spoza UE.
Metoda obliczeniowa ewentualnie stosowana wewnętrznie do określenia udziału materiału wtórnego, wraz z krótkim opisem założeń.
Przegląd tego, które linie produkcyjne pracują z jakim typem aluminium, aby po opublikowaniu aktu delegowanego szybko było jasne, które linie będą objęte w pierwszej kolejności.
Ewentualne istniejące certyfikaty lub oświadczenia dotyczące trwałości dotyczące zawartości materiału wtórnego, nawet jeśli zostały opracowane teraz dla innego celu niż produktowy paszport cyfrowy.

Kto już teraz ma wątpliwości, czy jest to istotne dla własnego produktu, znajdzie pierwszy zarys na stronie dotyczącej czy produktowy paszport cyfrowy dotyczy własnego aluminium.

To nie jest porada prawna. Ta strona zawiera ogólne informacje o przepisach, których dotyczy ta platforma. Nie znamy twojej sytuacji. W razie wątpliwości dotyczących twojego przypadku skonsultuj się z prawnikiem lub właściwym organem nadzoru.

Napisane za pomocą AI na podstawie powyższych źródeł, sprawdzone przez człowieka 2026-08-22. Coś nie gra? Powiadom nas — korekty mają pierwszeństwo.